IDEAS home Printed from https://ideas.repec.org/a/sgh/gosnar/y2015i3p5-26.html
   My bibliography  Save this article

Kartele w trzech perspektywach: neoklasycznej, behawioralnej oraz etycznej

Author

Listed:
  • Adam Karbowski

Abstract

Celem artykułu jest krytyka podejścia neoklasycznego w studiach nad kartelami oraz ukazanie, w jaki sposób perspektywy behawioralna i etyczna rozszerzają a także uzupełniają optykę neoklasyczną. Główny nurt badań ekonomicznych nad problematyką karteli przyjmuje perspektywę neoklasyczną. Z tej tradycji badawczej wyrasta teoria optymalnego zniechęcania, która stanowi podstawę dla obecnej polityki wobec karteli w rozwiniętych krajach świata. Teoria optymalnego zniechęcania stanowi tu punkt wyjścia dla rozważań teoretycznych. Skonfrontowana jest ona następnie z doniesieniami ekonomistów behawioralnych oraz sądami etycznymi na temat funkcjonowania karteli. Analiza behawioralna pozwala wskazać odstępstwa od zachowań przedsiębiorstw przewidywanych na podstawie teorii optymalnego zniechęcania (zakładającej pełną racjonalność, doskonały egoizm oraz całkowitą samokontrolę decydentów). Te behawioralne odstępstwa wynikają z przyczyn wewnętrznych (dyspozycji decydentów) lub czynników środowiskowych. Analiza etyczna rozszerza optykę neoklasyczną. Rozważania aksjologiczne pozwalają pokazać, że działania kartelowe mają nie tylko wymiar czysto ekonomiczny, ale łamią one normy społeczne i mogą zostać uznane na moralnie złe jako przykłady kradzieży oraz oszustwa.

Suggested Citation

  • Adam Karbowski, 2015. "Kartele w trzech perspektywach: neoklasycznej, behawioralnej oraz etycznej," Gospodarka Narodowa, Warsaw School of Economics, issue 3, pages 5-26.
  • Handle: RePEc:sgh:gosnar:y:2015:i:3:p:5-26
    as

    Download full text from publisher

    File URL: http://gospodarkanarodowa.sgh.waw.pl/p/gospodarka_narodowa_2015_03_01.pdf
    File Function: Full text
    Download Restriction: no

    References listed on IDEAS

    as
    1. Steinar Holden, 2012. "Implications of insights from behavioral economics for macroeconomic models," IMK Working Paper 99-2012, IMK at the Hans Boeckler Foundation, Macroeconomic Policy Institute.
    2. Liefmann, Robert, 1932. "Cartels, Concerns and Trusts," History of Economic Thought Books, McMaster University Archive for the History of Economic Thought, number liefmann1932.
    3. Gowdy, John M., 2004. "Altruism, evolution, and welfare economics," Journal of Economic Behavior & Organization, Elsevier, vol. 53(1), pages 69-73, January.
    4. Prokop, Jacek, 2012. "Praktyka Zwalczania Karteli W Unii Europejskiej
      [The Practice Of Cartel Elimination In The European Union]
      ," MPRA Paper 67126, University Library of Munich, Germany.
    5. Sunstein, Cass R, 1999. "Behavioral Law and Economics: A Progress Report," American Law and Economics Review, Oxford University Press, vol. 1(1-2), pages 115-157, Fall.
    6. George Loewenstein & Drazen Prelec, 1992. "Anomalies in Intertemporal Choice: Evidence and an Interpretation," The Quarterly Journal of Economics, Oxford University Press, vol. 107(2), pages 573-597.
    7. Bebchuk, Lucian Arye & Kaplow, Louis, 1993. "Optimal sanctions and differences in individuals' likelihood of avoiding detection," International Review of Law and Economics, Elsevier, vol. 13(2), pages 217-224, June.
    Full references (including those not matched with items on IDEAS)

    More about this item

    Keywords

    kartele; ekonomia neoklasyczna; ekonomia behawioralna; etyka gospodarcza;

    JEL classification:

    • A13 - General Economics and Teaching - - General Economics - - - Relation of Economics to Social Values
    • B13 - Schools of Economic Thought and Methodology - - History of Economic Thought through 1925 - - - Neoclassical through 1925 (Austrian, Marshallian, Walrasian, Wicksellian)
    • B21 - Schools of Economic Thought and Methodology - - History of Economic Thought since 1925 - - - Microeconomics
    • D03 - Microeconomics - - General - - - Behavioral Microeconomics: Underlying Principles
    • K21 - Law and Economics - - Regulation and Business Law - - - Antitrust Law
    • L11 - Industrial Organization - - Market Structure, Firm Strategy, and Market Performance - - - Production, Pricing, and Market Structure; Size Distribution of Firms

    Statistics

    Access and download statistics

    Corrections

    All material on this site has been provided by the respective publishers and authors. You can help correct errors and omissions. When requesting a correction, please mention this item's handle: RePEc:sgh:gosnar:y:2015:i:3:p:5-26. See general information about how to correct material in RePEc.

    For technical questions regarding this item, or to correct its authors, title, abstract, bibliographic or download information, contact: (Dariusz Nojszewski). General contact details of provider: http://edirc.repec.org/data/sgwawpl.html .

    If you have authored this item and are not yet registered with RePEc, we encourage you to do it here. This allows to link your profile to this item. It also allows you to accept potential citations to this item that we are uncertain about.

    If CitEc recognized a reference but did not link an item in RePEc to it, you can help with this form .

    If you know of missing items citing this one, you can help us creating those links by adding the relevant references in the same way as above, for each refering item. If you are a registered author of this item, you may also want to check the "citations" tab in your RePEc Author Service profile, as there may be some citations waiting for confirmation.

    Please note that corrections may take a couple of weeks to filter through the various RePEc services.

    IDEAS is a RePEc service hosted by the Research Division of the Federal Reserve Bank of St. Louis . RePEc uses bibliographic data supplied by the respective publishers.